โครงการรัฐมีงบจำกัด + ตรวจสอบเข้ม — เลือกผู้ผลิตผิด = โครงการช้า, สินค้า reject, หรือเสี่ยงคดี checklist 5 ข้อนี้ใช้ได้กับทุกโครงการ DOH/DRR/RID/BMA/อปท.
เกณฑ์ที่ 1: ใบรับรอง มอก. + ความครอบคลุม
ตรวจสิ่งใด
- ใบรับรอง มอก. ในประเภทที่ใช้ (128 / 1164-1166 / 2594)
- วันที่ใบรับรอง — ต้องไม่หมดอายุ
- ขอบเขตขนาดที่ครอบคลุม
หลักฐานที่ต้องมี
- สำเนาใบรับรอง มอก. ที่ประทับตราโรงงาน (อายุไม่เกิน 1 ปี)
- ตรวจในเว็บ tisi.go.th — ดูสถานะ “อนุญาต”
- เลขประจำตัวผู้เสียภาษี + ตรวจในกรมพัฒนาธุรกิจการค้า
Red flag
ผู้ผลิตที่:
- มีใบ มอก. แต่หมดอายุ → QC ไม่อัปเดต = สินค้าไม่น่าเชื่อถือ
- เปลี่ยนชื่อบริษัทบ่อย — มักหลบ liability
- ใบ มอก. คลุมแค่ขนาดเล็ก แต่เสนอราคาขนาดใหญ่ — อาจซื้อจากที่อื่นมาขายต่อ
เกณฑ์ที่ 2: โรงงานผลิตจริง + ระบบ QC
ตรวจสิ่งใด
- โรงงานอยู่ที่ไหน? เปิดให้เยี่ยมชมไหม?
- ห้องทดสอบในโรงงาน?
- บันทึกการทดสอบรายล็อต?
- เครื่องจักรและกำลังการผลิต?
หลักฐานที่ต้องมี
- ภาพถ่ายโรงงาน + GPS ที่ตั้ง
- วิดีโอ tour โรงงาน (หรือนัด เยี่ยมจริง)
- Test report ภายในจากห้องทดสอบของโรงงาน
- Calibration certificate ของเครื่องทดสอบ
Red flag
- ที่อยู่บริษัท ≠ ที่อยู่โรงงาน (อาจเป็นนายหน้า)
- ปฏิเสธไม่ให้เยี่ยมชม
- ไม่มี Test report ที่ updates สม่ำเสมอ
- เลี่ยงคำถามเกี่ยวกับกำลังการผลิต
เกณฑ์ที่ 3: ประสบการณ์งานราชการ + Reference
ตรวจสิ่งใด
- โครงการรัฐที่เคยส่งย้อนหลัง 3-5 ปี
- ปริมาณและขนาดที่ส่ง
- หน่วยงาน (DOH/DRR/RID/BMA/อปท.)
- ปีที่ส่ง
หลักฐานที่ต้องมี
- List of recent projects (ผู้ผลิตต้องส่งให้ได้)
- ใบส่งของหรือเอกสารจากโครงการอย่างน้อย 2-3 รายการ
- (ถ้าได้) Contact reference ที่ตรวจสอบได้
Red flag
- อ้างว่าทำงานราชการเยอะ แต่ไม่มีหลักฐานใดเลย
- รายชื่อโครงการ “ลับ” ตรวจสอบไม่ได้
- โครงการที่อ้างย้อนเกิน 10 ปี (ทีมงานอาจเปลี่ยนหมดแล้ว)
เกณฑ์ที่ 4: ราคาและเงื่อนไขโปร่งใส
ตรวจสิ่งใด
- ใบเสนอราคามีรายละเอียดครบ (ราคาต่อชิ้น × ปริมาณ × ค่าขนส่ง)
- เงื่อนไขการชำระเงิน
- กำหนดส่ง + penalty ถ้าล่าช้า
- เงื่อนไข return / replacement ถ้าเสียหาย
หลักฐานที่ต้องมี
- ใบเสนอราคาเป็นเอกสารทางการ (มีหัวบริษัท + เลข + วันที่ + ลายเซ็น)
- เปรียบเทียบราคาอย่างน้อย 3 รายเพื่อตรวจสอบความสมเหตุสมผล
- เงื่อนไขส่งมอบ + การตรวจรับชัดเจน
Red flag
- ราคาต่ำกว่าตลาด 25-30% → ตัดมุมที่ไหน? เสี่ยงสินค้าด้อยคุณภาพ
- ใบเสนอราคาไม่มีรายละเอียดแยก ค่าขนส่ง / ค่าสินค้า / ภาษี
- ขอชำระเงิน 100% ก่อนส่ง — โรงงานจริงมีเครดิตหรือมัดจำพอ
- ไม่มี penalty clause ถ้าล่าช้า
เกณฑ์ที่ 5: Logistics + Lead time + การส่งมอบ
ตรวจสิ่งใด
- สต็อกขนาดที่ต้องการ
- กำลังการผลิตถ้าต้องสั่งทำใหม่
- Lead time (ระบุชัด)
- การจัดส่ง — รถของผู้ผลิตหรือจ้าง
หลักฐานที่ต้องมี
- รายการสต็อก ณ วันที่ส่งใบเสนอราคา
- Production schedule + delivery commitment ตามสัปดาห์
- เลขทะเบียนรถบรรทุก (ถ้าเป็นของผู้ผลิต)
Red flag
- “ส่งได้ทันที” แต่ไม่ระบุสต็อกชัดเจน
- Lead time ยืดหยุ่นโดยไม่มี commitment
- ค่าขนส่ง “ตามตกลง” โดยไม่ลงรายละเอียด
Procurement Scorecard (คะแนนเต็ม 100)
ใช้คะแนนนี้ในการตัดสินใจ:
| เกณฑ์ | คะแนน | คำถามตรวจสอบ |
|---|---|---|
| ใบ มอก. ครบ + valid | 20 | ตรวจในเว็บ tisi.go.th |
| โรงงานจริง + QC | 20 | เยี่ยมชม / รูป / video |
| ประสบการณ์งานราชการ | 20 | List + เอกสาร reference |
| ราคา + เงื่อนไขโปร่งใส | 20 | เทียบ 3 ราย + ใบเสนอราคารายละเอียดครบ |
| Logistics + Lead time | 20 | สต็อกชัด + commitment + transport |
เกณฑ์ผ่าน: ≥ 80 / 100 ถ้าโครงการเล็ก, ≥ 90 / 100 ถ้าโครงการใหญ่หรือเข้มงวด
ขอข้อมูลจาก ศิริพงษ์ซีเมนต์
ผ่านครบ 5 เกณฑ์:
- ✅ ใบ มอก. ครบ — 128, 1164, 1165, 1166, 2594 (ตรวจได้ที่ tisi.go.th)
- ✅ โรงงานจริง — สามโคก ปทุมธานี, ก่อตั้ง พ.ศ. 2508, เปิด เยี่ยมชม
- ✅ ประสบการณ์ราชการ 60 ปี — DOH/DRR/RID/อปท. ครบ
- ✅ ราคาโรงงาน + เงื่อนไขชัดเจน — ไม่ผ่านนายหน้า, ใบเสนอราคารายละเอียดครบ
- ✅ Logistics + lead time — สต็อกขนาดยอดนิยม 24-48 ชม., รถบรรทุกบริษัท
ขอใบเสนอราคา + เอกสารตรวจสอบ — ตอบใน 1 วันทำการ